Roshan More
इस्रायलच्या सर्वोच्च कायदेमंडळाला 'नेसेट' म्हटले जाते, जी देशाची राजधानी यरुशलेम येथे स्थित आहे. हिब्रू भाषेत या शब्दाचा अर्थ 'सभा' किंवा 'संसद' असा होतो. इस्त्रायलमध्ये मंगळवारी (ता.27) निवडणूक पार पडणार आहे.
इस्रायलची संसद ही एकसदनीय असून यामध्ये एकूण १२० जागा असतात. सरकार स्थापनेसाठी कोणत्याही पक्षाला किंवा आघाडीला किमान ६१ जागांची गरज असते.
या निवडणुकीत संपूर्ण इस्रायल देश हा एकच मतदारसंघ मानला जातो. येथे नागरिक कोणत्याही वैयक्तिक उमेदवाराला नाही तर थेट पक्षाच्या यादीला मत देतात.
निवडणुकीपूर्वी प्रत्येक पक्ष आपल्या उमेदवारांची एक क्रमबद्ध यादी जाहीर करतो. पक्षाला मिळणाऱ्या एकूण मतांच्या आधारावर या यादीतील उमेदवार संसदेत जातात.
देशभरात ज्या पक्षाला जितकी मतांची टक्केवारी मिळते, त्यानुसार संसदेतील १२० जागांचे पक्षीय प्रमाण ठरवले जाते. यामुळे छोट्या पक्षांनाही संसदेत प्रतिनिधित्व मिळण्याची संधी असते.
संसदेत प्रवेश मिळवण्यासाठी कोणत्याही राजकीय पक्षाला एकूण वैध मतांपैकी किमान ३.२५% मते मिळवणे सक्तीचे असते. ही अट पूर्ण न झाल्यास पक्षाला एकही जागा मिळत नाही.
यादीतील क्रमवारी थेट पक्षनेते ठरवत असल्यामुळे खासदारांचे भविष्य वरिष्ठांच्या हातात असते. यामुळे संसदेत पक्षांतर्गत शिस्त कडक राहते पण नेत्यांचे वर्चस्व वाढते.
बहुपक्षीय पद्धतीमुळे सहसा कोणत्याही एका पक्षाला स्पष्ट बहुमत मिळत नाही. परिणामी, इस्रायलमध्ये नेहमी युती किंवा आघाडीचे सरकार स्थापन करावे लागते.