Aslam Shanedivan
महाराष्ट्राच्या शेजारी असणाऱ्या कर्नाटक सरकारने संभाव्य दुष्काळी परिस्थिती मात करण्यासाठी २८.२५ कोटींची योजना आखली आहे.
पावसाची कमतरता आणि संभाव्य दुष्काळी परिस्थिती प्रभावीपणे हाताळण्यासाठी ‘क्लाऊड सीडिंग’ उपक्रम राबविण्याचा निर्णय घेतला आहे.
नुकताच एचएएल विमानतळावर ‘क्लाऊड सीडिंग’साठी विशेषतः सज्ज केलेल्या हलक्या विमानाला राष्ट्रध्वज आणि राज्यध्वज दाखवून मंत्र्यांनी चालना दिली.
ढगांमध्ये असलेल्या आर्द्रतेचे पावसात रूपांतर व्हावे, यासाठी विशिष्ट रसायनांची कृत्रिमरीत्या फवारणी करून वर्षा निर्मितीची प्रक्रिया गतिमान करण्याच्या वैज्ञानिक पद्धतीला ‘क्लाऊड सीडिंग’ म्हटले जाते.
ढगांचे स्वरूप, ते उष्ण आहेत की, थंड यावर रसायनांचा वापर ठरविला जातो. यासाठी प्रामुख्याने सिल्व्हर आयोडाइडचा वापर केला जातो.
हे रसायन ढगांमधील सूक्ष्म जलकण एकत्र आणून त्यांचे मोठ्या थेंबांमध्ये किंवा बर्फाच्या स्फटिकांमध्ये रूपांतर होण्यास मदत करते.
याशिवाय पोटॅशियम आयोडाइड, ड्राय आइस (घन कार्बन डाय ऑक्साइड) आणि सोडियम क्लोराइड अर्थात सामान्य मीठ यांचाही परिस्थितीनुसार वापर केला जातो.
ही प्रक्रिया झाल्यानंतर सुमारे ३० मिनिटे ते एका तासाच्या कालावधीत पाऊस पडण्याची शक्यता असते.