Local Body Elections : काँग्रेसला सर्वाधिक जागा, पण निवडणूक न लढताही भाजप नेता बनला नगराध्यक्ष; नेमकं काय घडलं?

Rajasthan civic elections : राजस्थानच्या स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांची मतमोजणी मागील आठवड्यात पार पडली. यामध्ये अनेक ठिकाणी सत्ताधारी भाजपचा वरचष्मा राहिला आहे. या संस्थांमध्ये सोमवारी महापौर, नगराध्यक्ष, पंचायत समिती सभापतींच्या निवडणुका होत आहेत. भाजपला बहुमत नसलेल्या ठिकाणी धक्कादायक राजकीय घडामोडी घडताना दिसत आहेत.

राज्यातील धौलपूर नगरपरिषदेच्या नगराध्यक्षांच्या निवडीची सध्या जोरदार चर्चा होत आहे. निवडणुकीत काँग्रेसचे २७ नगरसेवक निवडून आले असून भाजपला केवळ ११ जागा मिळाल्या आहेत. पण त्यानंतरही नगराध्यक्षपद भाजपच्या ताब्यात गेले आहे. विशेष म्हणजे निवडणूक न लढणारा भाजपचा पदाधिकारी नगराध्यक्ष म्हणून विराजमान झाला आहे.

नेमकं काय घडलं?

नगराध्यक्षपदी गिरीश गर्ग यांनी बिनविरोध निवड झाली आहे. धौलपूर नगरपरिषदेत एकूण ६० जागा असून काँग्रेस २७ नगरसेवकांसह सर्वात मोठा पक्ष ठरला आहे. तर भाजपला ११, अपक्ष १९ आणि बहुजन समाज पक्षाला तीन जागा मिळाल्या आहेत. नगराध्यक्ष पदासाठी ३१ नगरसेवकांचा पाठिंबा आवश्यक होता.

नगराध्यक्ष निवडणुकीसाठी सोमवारी सात जणांनी उमेदवारी अर्ज दाखल केले होते. त्यापैकी सहा जणांनी माघार घेतली. गर्ग यांचा एकमेव अर्ज उरल्याने त्यांना बिनविरोध विजयी घोषित करण्यात आले. गर्ग यांनी नगरसेवक पदाची निवडणूकही लढविली नव्हती. त्यानंतरही त्यांनी नगराध्यक्ष पदासाठी अर्ज दाखल केला आणि ते बिनविरोध निवडूनही आले.

हे आहे महत्वाचे कारण

निवडणूक न लढताही गर्ग नगराध्यक्ष बनण्याचे कारण राजस्थानातील निवडणूक व्यवस्थाच आहे. नगराध्यक्ष पदाच्या निवडणुकीसाठी अर्ज करताना नगरसेवक म्हणून निवडून येणे बंधनकारक नाही. कोणतीही पात्र व्यक्ती थेट नगराध्यक्ष पदासाठी उमेदवारी अर्ज दाखल करू शकते.

या व्यवस्थेला 'हायब्रीड सिस्टीम' म्हटले जाते. यामध्ये नगरसेवकपद आणि नगराध्यक्ष पदासाठीची निवडणूक स्वतंत्रपणे होते. २०१९ पासून ही तरतूद लागू करण्यात आली आहे. मात्र, संबंधिताला पुढील सहा महिन्यांत नगरसेवक म्हणून निवडून येणे बंधनकारक आहे.