Israel vs Iran war : इस्त्रायल आणि इराणमधील सध्याचा तणाव हा जागतिक शांततेसाठी चिंतेचा विषय बनला आहे. शनिवारी (२८ फेब्रुवारी २०२६) परिस्थिती अत्यंत स्फोटक झाली आहे. सकाळपासूनच पश्चिम आशियातून (West Asia) काळजाचा ठोका चुकवणाऱ्या बातम्या येत आहेत. इस्त्रायलने इराणच्या राजधानीवर, म्हणजेच तेहरानवर भीषण हवाई हल्ले सुरू केले आहेत. इराणच्या सर्वोच्च नेत्यांच्या कार्यालयाजवळच स्फोट झाले आहेत. विशेष म्हणजे, या हल्ल्यात आता अमेरिका सुद्धा थेट मैदानात उतरली आहे. राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी स्वतः याला 'मेजर कॉम्बॅट ऑपरेशन' असं नाव दिलंय.
पण हे युद्ध नक्की का सुरू झालं? इस्त्रायलचा 'ऑपरेशन रोअरिंग लायन' (Operation Roaring Lion) काय आहे? आणि याचा भारतावर काय परिणाम होईल? हेच आपण समजून घेणार आहोत....
"आज सकाळी इस्त्रायली संरक्षण मंत्र्यांनी घोषणा केली की, इस्त्रायलने इराणवर 'प्री-एम्पटिव्ह स्ट्राईक' (Pre-emptive Strike) केला आहे. म्हणजेच, इराण हल्ला करणार त्याआधीच इस्त्रायलने आपली ताकद दाखवली आहे.
इराणच्या तेहरान, कोम आणि इस्फाहान या शहरांमध्ये मोठे स्फोट झाले आहेत. प्रत्युत्तर म्हणून इराणने इस्त्रायलवर शेकडो क्षेपणास्त्रे डागली आहेत, ज्यामुळे संपूर्ण इस्त्रायलमध्ये सायरन वाजत आहेत. दोन्ही देशांनी आपापली हवाई हद्द (Airspace) बंद केली आहे."
"या युद्धाचं सर्वात मुख्य कारण आहे - इराणचा अण्वस्त्र कार्यक्रम.
इस्त्रायलला भीती आहे की जर इराणने अणुबॉम्ब बनवला, तर तो इस्त्रायलच्या अस्तित्वासाठी धोका ठरेल. गेल्या काही महिन्यांपासून इराण आणि अमेरिका यांच्यातील चर्चा फिस्कटली होती. इस्त्रायलचा दावा आहे की इराण युरेनियम शुद्धीकरणाच्या अशा टप्प्यावर पोहोचला आहे, जिथून तो कधीही बॉम्ब बनवू शकतो. म्हणूनच, इराणला कायमचं रोखण्यासाठी इस्त्रायलने हा लष्करी मार्ग निवडला आहे."
"इस्त्रायल आणि इराणमध्ये कधीच थेट सीमा नाही, तरीही हे दोन कट्टर शत्रू आहेत. का? कारण इराण 'प्रॉक्सी' (Proxies) वापरतो. हमास, हिजबुल्ला आणि हुथी बंडखोरांना इराणकडून शस्त्रे आणि पैसा पुरवला जातो. गेल्या अनेक वर्षांपासून हे गट इस्त्रायलवर हल्ले करत आहेत. इस्त्रायलचं म्हणणं आहे की, 'सापाला मारण्यापेक्षा त्याचं डोकं ठेचा', म्हणजेच या गटांच्या मागे असलेल्या इराणवरच थेट हल्ला करा."
"यावेळेस परिस्थिती वेगळी आहे कारण अमेरिका थेट युद्धात सहभागी झाली आहे. राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी स्पष्ट शब्दात सांगितलंय की, 'इराणमधील सरकार बदलण्याची ही शेवटची संधी आहे'. अमेरिकन नौदलाच्या महाकाय युद्धनौका (Aircraft Carriers) आधीच इराणच्या जवळ तैनात करण्यात आल्या आहेत. यामुळे हे युद्ध केवळ दोन देशांपुरतं मर्यादित न राहता जागतिक युद्धाचं रूप घेऊ शकतं."
"आता सर्वात महत्त्वाचा प्रश्न - आपल्याला काय फरक पडतो?
१. तेलाच्या किमती : जर हा संघर्ष वाढला, तर कच्च्या तेलाचे दर गगनाला भिडतील, ज्यामुळे भारतात पेट्रोल-डिझेल महाग होईल. त्याचा परिणाम सर्वसामान्यांच्या आयुष्यावर आणि संपूर्ण पुरवठा साखळीवर होऊन दैनंदिन वापराच्या गोष्टी महाग होतील.
२. भारतीय नागरिक : इराण आणि इस्त्रायलमध्ये लाखो भारतीय काम करतात. त्यांच्या सुरक्षेचा मोठा प्रश्न निर्माण झाला आहे. एअर इंडियाने आधीच आपली उड्डाणे रद्द केली आहेत.
३. चाबहार बंदर: भारताने इराणमध्ये मोठ्या गुंतवणुकीने चाबहार बंदर बनवले आहे, ज्याला या युद्धामुळे धोका निर्माण होऊ शकतो."
४. हवाई प्रवास : इराणची हवाई हद्द बंद झाल्यामुळे भारताकडून युरोप आणि अमेरिकेला जाणाऱ्या विमानांना मोठा वळसा घालावा लागेल, ज्यामुळे विमान तिकिटे महाग होतील.
हे युद्ध थांबेल की जग तिसऱ्या महायुद्धाच्या उंबरठ्यावर आहे? इस्त्रायलचा हा आक्रमक पवित्रा योग्य आहे का? यात इतर देश काय भूमिका घेणार? भारताची काय भूमिका असणार? हे येणारा काळच स्पष्ट करेल...
सरकारनामाचे सदस्य व्हा
शॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.
Read Latest Marathi Political News, Breaking Political News from Maharashtra, India, Pune & Mumbai at Sarkarnama. To Get Live Political Marathi News on Mobile, Download the Sarkarnama Mobile App for Android and IOS. सरकारनामा आता सर्व सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर. ताज्या राजकीय घडामोडींसाठी फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम, शेअर चॅट, टेलिग्रामवर आणि व्हॉट्सॲप आम्हाला फॉलो करा. तसेच, सरकारनामा यूट्यूब चॅनेलला आजच सबस्क्राइब करा.