महाराष्ट्रातील शिक्षक आणि पदवीधर मतदारसंघांच्या निवडणुकीची मतमोजणी सामान्य विधानसभा आणि लोकसभा निवडणुकांपेक्षा वेगळी असते. विधानसभा किंवा लोकसभा निवडणुकीत ईव्हीएमद्वारे मतांची मोजणी केली जाते. मात्र, विधान परिषदेच्या शिक्षक आणि पदवीधर मतदारसंघांत प्राधान्यक्रमानुसार मतदान आणि मतमोजणीची प्रक्रिया राबवली जाते. त्यामुळे निकाल जाहीर होण्यासाठी अधिक वेळ लागू शकतो.
महाराष्ट्रातील पुणे, नागपूर आणि छत्रपती संभाजीनगर पदवीधर तसेच पुणे आणि अमरावती शिक्षक मतदारसंघांसाठी निवडणूक झाली आहे. या 5 जागांसाठी एकूण 182 उमेदवार रिंगणात होते. आज, 27 ऑक्टोबर रोजी मतमोजणी सुरू झाल्याने निकालाकडे राजकीय पक्षांसह उमेदवारांचे लक्ष लागले आहे.
लोकसभा आणि विधानसभा निवडणुकांमध्ये ईव्हीएमचा वापर केला जातो. मात्र, शिक्षक आणि पदवीधर मतदारसंघांच्या निवडणुकीत मतपत्रिकांद्वारे मतदान होते. त्यामुळे मतांची मोजणी करण्यासाठी अधिक वेळ लागू शकतो.
या निवडणुकीत मतदार उमेदवाराच्या नावासमोर पसंतीक्रम दर्शवतात. पहिल्या पसंतीच्या उमेदवारासाठी '1', दुसऱ्या पसंतीसाठी '2' आणि पुढील पसंतीसाठी नियमानुसार क्रमांक लिहिला जातो. त्यामुळे मतदाराला केवळ एका उमेदवारापुरते मतदान मर्यादित ठेवावे लागत नाही.
मतमोजणी सुरू करण्यापूर्वी मतपत्रिकांची वैधता तपासली जाते. नियमांनुसार चुकीच्या पद्धतीने नोंदवलेली किंवा अवैध ठरणारी मतपत्रिका बाद केली जाऊ शकते. त्यानंतर वैध मतपत्रिकांवरील पहिल्या पसंतीच्या मतांची मोजणी होते.
या निवडणुकीत सर्वाधिक मते मिळवणे एवढाच विजयाचा निकष नसतो. लागू असलेल्या निवडणूक नियमांनुसार विजयासाठी आवश्यक मतांचा कोटा निश्चित केला जातो. उमेदवाराने पहिल्याच फेरीत आवश्यक कोटा गाठल्यास त्याचा विजय निश्चित होऊ शकतो.
पहिल्या पसंतीच्या मतांमधून कोणताही उमेदवार आवश्यक कोटा गाठू शकला नाही, तर पुढील प्रक्रिया लागू होऊ शकते. सर्वात कमी मते मिळालेल्या उमेदवाराला वगळून त्याच्या मतपत्रिकांवरील पुढील पसंतीची मते उर्वरित उमेदवारांकडे हस्तांतरित केली जातात. आवश्यक निकाल लागेपर्यंत ही प्रक्रिया निवडणूक नियमांनुसार सुरू राहते.
प्राधान्यक्रमानुसार मतमोजणी, मतपत्रिकांची छाननी आणि मतांचे हस्तांतरण या प्रक्रियांमुळे शिक्षक-पदवीधर मतदारसंघांचे निकाल उशिरा लागू शकतात. त्यामुळे मतमोजणी सुरू झाल्यानंतरही अंतिम निकालासाठी प्रतीक्षा करावी लागू शकते. याच कारणामुळे विधान परिषद निवडणुकीची मतमोजणी सामान्य लोकसभा-विधानसभा निवडणुकांपेक्षा अधिक गुंतागुंतीची ठरते.
सरकारनामाचे सदस्य व्हा
शॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.
Read Latest Marathi Political News, Breaking Political News from Maharashtra, India, Pune & Mumbai at Sarkarnama. To Get Live Political Marathi News on Mobile, Download the Sarkarnama Mobile App for Android and IOS. सरकारनामा आता सर्व सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर. ताज्या राजकीय घडामोडींसाठी फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम, शेअर चॅट, टेलिग्रामवर आणि व्हॉट्सॲप आम्हाला फॉलो करा. तसेच, सरकारनामा यूट्यूब चॅनेलला आजच सबस्क्राइब करा.