बॉलिवूड अभिनेता आमिर खानचा भाचा आणि अभिनेता इम्रान खान याला 28 ऑक्टोबर 2026 पर्यंत भारत सोडण्याची नोटीस बजावण्यात आली आहे. मुंबईतील एका राजकीय आंदोलनात सहभागी झाल्यानंतर त्याच्यावर ही कारवाई करण्यात आल्याचे वृत्त आहे. इम्रान खान हा अमेरिकेचा नागरिक असून, तो भारतात ओव्हरसीज सिटिझन ऑफ इंडिया (OCI) कार्डच्या आधारे राहत असल्याची माहिती समोर आली आहे. या घटनेमुळे परदेशी नागरिकांचे अधिकार, भारतातील राजकीय आंदोलनांमधील सहभाग आणि पोलिसांच्या अधिकारांबाबत चर्चा सुरू झाली आहे.
10 ऑक्टोबर 2026 रोजी मुंबईतील ऑगस्ट क्रांती मैदानावर मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांच्या राजीनाम्याच्या मागणीसाठी आंदोलन करण्यात आले होते. या आंदोलनात इम्रान खान सहभागी झाला होता. त्यावेळी पोलिसांनी त्याला ताब्यात घेतले होते. त्यानंतर त्याला भारत सोडण्याची नोटीस देण्यात आले आहे. या प्रकरणात परदेशी नागरिकांसाठी लागू असलेल्या इमिग्रेशन आणि परदेशी नागरिकविषयक कायद्यांच्या तरतुदींचा आधार घेतल्याचे सांगण्यात आले आहे.
परदेशी नागरिकांना भारतात प्रवेश देणे, त्यांच्या वास्तव्यावर अटी घालणे आणि देश सोडण्याचे निर्देश देणे यासाठी कायदेशीर तरतुदी आहेत. केंद्र सरकारचे अधिकार आणि संबंधित कायद्यांनुसार अधिकृत केलेल्या यंत्रणांचे अधिकार यांचा यात समावेश होतो. परदेशी नागरिकांच्या वास्तव्याशी संबंधित प्रकरणांमध्ये Foreigners Regional Registration Office (FRRO) सारख्या यंत्रणांचीही भूमिका महत्त्वाची असते.
मात्र, प्रत्येक पोलीस अधिकाऱ्याला कोणत्याही परिस्थितीत स्वतःहून देश सोडण्याचा आदेश देता येतो, असे सरसकट म्हणता येणार नाही. संबंधित नोटीस कोणत्या कायद्याखाली, कोणत्या अधिकाऱ्याने आणि कोणत्या कारणासाठी जारी केली आहे, यावर तिची वैधता अवलंबून असते. अशा आदेशाला संबंधित व्यक्ती न्यायालयात आव्हान देऊ शकते.
OCI कार्ड हे परदेशी नागरिकत्व स्वीकारलेल्या भारतीय वंशाच्या पात्र व्यक्तींना भारतात दीर्घकाळ राहण्यासाठी दिले जाणारे विशेष दर्जाचे प्रमाणपत्र आहे. या कार्डधारकांना अनेक उद्देशांसाठी भारतात येण्याकरिता आजीवन, बहुप्रवेश व्हिसाची सुविधा मिळते. मात्र, OCI कार्ड म्हणजे भारतीय नागरिकत्व नव्हे.
OCI कार्डधारकांना भारतीय नागरिकांप्रमाणे मतदान करता येत नाही किंवा संसद आणि विधानसभेची निवडणूक लढवता येत नाही. काही विशिष्ट कामांसाठी स्वतंत्र परवानगी घेण्याचीही आवश्यकता असते.
परदेशी नागरिकांना भारतात राजकीय आंदोलनात सहभागी होण्याचा अधिकार आहे की नाही, हा प्रश्न संबंधित कायदे, लागू अटी आणि प्रत्यक्ष परिस्थितीच्या आधारे तपासावा लागतो. केवळ OCI कार्डधारक असल्यामुळे प्रत्येक प्रकारच्या आंदोलनातील सहभाग आपोआप बेकायदेशीर ठरतो, असा निष्कर्ष काढणे योग्य नाही. इम्रान खानच्या प्रकरणात नेमक्या कोणत्या तरतुदींचे उल्लंघन झाल्याचा आरोप आहे, हे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
सरकारनामाचे सदस्य व्हा
शॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.
Read Latest Marathi Political News, Breaking Political News from Maharashtra, India, Pune & Mumbai at Sarkarnama. To Get Live Political Marathi News on Mobile, Download the Sarkarnama Mobile App for Android and IOS. सरकारनामा आता सर्व सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर. ताज्या राजकीय घडामोडींसाठी फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम, शेअर चॅट, टेलिग्रामवर आणि व्हॉट्सॲप आम्हाला फॉलो करा. तसेच, सरकारनामा यूट्यूब चॅनेलला आजच सबस्क्राइब करा.